Dubbele betaling onderhoud en grafrechten


7 oktober 2016

Vraag nummer: 47656

Datum: 07-10-2016 te Nederweert.
Vraag: Wat raad u mij aan om te doen.

Geachte Heer Van Der Putten,

Op mijn schrijven van 31-07-2016 had u graag een kopie ingezien van het kerkhof reglement en kerkhof tarieven betreffen 1992 en 1996. Uw antwoord vraag nummer 46913.
Volgens het kerkhofbeheer was toentertijd dat ze alleen een handgeschreven factuur uitgaven. Zie bijlage 1 en 2.
Aangezien ik het reglement niet bezit heb ik eerst hun een schrijven laten toekomen en diverse herinnering gemaild om opheldering zie Schr. 1).
Hierop heb ik een ontwijkend antwoord gekregen dat wat zij hebben gedaan correct is. Antwoord zie Antw.1) 29-08-2016.
Hierna heb ik diverse keren hun beleeft gevraagd of zij mij het toen geldende kerkhof reglement zouden willen toekomen zie Schr. 2).

Schr. 1) 11 aug. en 25 aug. 2016
Geacht Kerkbestuur en Kerkhofbeheer,
Betreft:
Grafrechten / graf van Dhr. Caris Joseph Martinus (†1996) en
Mevr. Caris – van de Put Joanna Maria Catharina (†1992).
Gelegen op het St. Martinuskerkhof Sectie K. nummer: 109
Even ter verduidelijking:
In 1992 is door de toenmalige begrafenisondernemer RATAX geregeld een graf voor 2 personen boven elkaar.
In 1996 is de bijzetting geregeld door de toenmalige begrafenisondernemer Van Deursen. De grafrechten zouden met 20 jaar werden verlengd, waar we dan ook de bijdrage onderhoud voor die 20 jaar hebben betaald.
Overtuigt van onze logische gedachten; de eerste bijdrage onderhoud voor 20 jaar was al betaald, plus de betaling door bijzetting bijdrage onderhoud voor 20 jaar, was het voor ons duidelijk dat er voor 40 jaar bijdrage onderhoud is betaald. (1992 t/m 2032)
Vandaar ook onze verbazing van uw brief d.d. 13 april met de mededeling dat de grafrechten werden beëindigd in november 2016.
Hoe men dan ook dit wend of keert; wij zijn toentertijd fout geïnformeerd.
Ik ben wel van mening dat ik naar mijn zus en broers met een alternatief moet komen.
Hiervoor zou ik graag van uwerzijds een goed voorstel ontvangen.
Gaarne per omgaande uw reactie waarna de familie kan beslissen over eventueel verlenging grafrecht.

Antw.1) 29-08-2016
Geachte heer J. Caris,
Of U vroeger verkeerd bent geïnformeerd weet ik niet maar het is normaal dat als je een bijzetting hebt en alleen het graf delven en het onderhoud betaald je nooit langer recht kunt hebben op een graf meer dan 20 jaar.
je kunt het graf verlengen voor € 510,-- voor 10 jaar of € 255,-- voor 5 jaar.
je mag het graf ook laten verwijderen, daar zijn geen kosten aan verbonden.

Schr. 2) 8 sept. , 25 sept. en 4 okt. 2016
Geacht Kerkbestuur en Kerkhofbeheer,
Bedankt voor uw reactie en het laten toekomen van het kerkhofreglement 2016.
Maar dit is helaas niet het juiste waarnaar ik heb gevraagd.
In het mailbericht van 8 september en 25 september 2016 verzoek ik u vriendelijk om
mij een kopie van het kerkhof reglement en kerkhof tarieven gelden in het jaar 1992
en 1996 te laten toekomen.
Ik hoop dat u mij alsnog de gevraagde documenten deze week mij laat toekomen.

Antw. 2) 6 okt. 2016
Geachte heer Caris,
Van het parochiekantoor kreeg ik onderhavig dossier voorgelegd. Het gaat om de verlenging van het grafrecht betreffende wijlen mevrouw Joanna M.C. Caris – van de Put, overleden op 31 maart 1992, begraven op 3 april 1992 en wijlen de heer Joseph M. Caris, overleden op 23 november 1996, begraven op 27 november 1996. Uit onze administratie blijkt dat het grafrecht sectie K 109 is. Kennelijk is er een misverstand ontstaan over de al dan niet nodig geachte verlenging van het grafrecht.

U maakt een denkfout door aan te nemen dat in 1996 het bestaande grafrecht (dat in 2012 zonder bijzetting zou zijn verlopen) met nog eens 20 jaren zou worden verlengd tot (2012 + 20 =) 2032. Het is zo dat vanaf de bijzetting in 1996 er een nieuwe termijn van 20 jaren begint te lopen die dus in 2016 eindigt. Het bestaande grafrecht wordt verlengd tot het einde van de termijn die voor de bijzetting geldt. U mag geen termijnen optellen!

Bij een bijzetting betaalt de laatst overledene geen grafrecht en geen kosten voor beëindiging. De laatst overledene betaalt minder dan de eerst overledene. Om deze reden is er geen sprake van een optelling van termijnen.

Zelfs al zou u menen dat de destijds in rekening gebrachte kosten onterecht zouden zijn ~ hetgeen niet het geval is, want de destijds geldende tarieven zijn in rekening gebracht ~ helpt u dat niet. U vermeende vordering is juridisch bezien verjaard. Het heeft dus geen nut het destijds geldende kerkhofreglement en de kerkhoftarieven op te sporen en u te doen toekomen.

Over de bijzetting van een “meerdere” (lees: een derde overledene) bent u reeds geïnformeerd. De rechthebbende zal dit moeten toestaan. Om de exacte hoogte van de kosten te vernemen, dient u met het parochiekantoor contact op te nemen.

Het spijt ons u niet anders te kunnen berichten. Het kerkbestuur is van mening dat er zorgvuldig en correct gehandeld is. Eventuele verdere correspondentie over deze kwestie zal niet worden beantwoord. Het zou slechts leiden tot een herhaling van zetten. Mocht u het grafrecht niet willen verlengen zal het graf worden geruimd. Mocht u het grafrecht willen verlengen dient u contact op te nemen met het parochiekantoor. We verzoeken u vriendelijk dit uiterlijk 1 november 2016 te laten weten.

Vertrouwende u hiermede voldoende geïnformeerd te hebben.

Hoogachtend,

namens het kerkbestuur van de St. Martinus Parochie,
Thijs van Lierop, secretaris

Bijlage
1 Bijlage 2


Bijlage 1
Factuur van het kerkhof Parochie st. Martinus 09-05-1992 nummer 33:
31-03-1992 Grafrechten duur 20 jaar van v.d. Put Johanna Maria C
graf en diep fl. 550,-
delven graf fl. 450,-
bijdrage onderhoud kerkhof 20x25 fl. 500,-
Totaal fl. 1500,-
Bijlage 2
Factuur van rk Kerkbestuur st. Martinus te Weert 06-12-1996 nummer 99:
23-11-1996 Grafrechten duur 20 jaar Caris Joseph – Martinus
bijzetting fl. 400,-
bijdrage onderhoud kerkhof 20xfl. 40 fl. 800,-
Totaal fl. 1200,-

Vraag: Wat raad u mij aan om te doen.
Aangezien wij 20 jaar geleden vanuit gingen dat de grafrechten 20 jaar verlengd zou zijn en wij volgens de facturen, waar ik geen grote verschil in zie, hebben wij begrepen dat dit ook zo is. Bijdrage onderhoud zou de kosten van grafrechten zijn. Was voor ons geen aanleiding om eerder te reageren.

Sorry voor deze lange brief.

Met vriendelijke groet,
John Caris

Antwoord:

Geachte heer,

Ik heb met stijgende verbazing kennis genomen van uw vraag. En van onderliggende stukken. U hebt mij kopieën van de handgeschreven rekeningen uit 1992 en 1996 gemaild, alsmede een exemplaar van een beheersreglement dat vorig jaar is vastgesteld en er 1 januari van dit jaar in werking is getreden.

Ik moet helaas vaststellen dat deze begraafplaatshouder op allerlei manieren in overtreding van de wet was en feitelijk nog steeds is.

Je mag er van uitgaan dat in 1992 een eigen graf voor 2 personen is uitgegeven. Althans dat dat de bedoeling van beide partijen - kerkhof en familie - was. Maar dat is niet gebeurd.

In 1992 is geen overeenkomst ter zake van de uitgifte van het graf gesloten. Op grond van de in 1991 grondig herziene Wet op de lijkbezorging kan een uitsluitend recht op een graf alleen schriftelijk worden gevestigd. Bij een kerkelijke of andere bijzondere begraafplaats is dat een overeenkomst; bij een gemeentelijke begraafplaats wordt het recht verleend bij beschikking. Ter zake van het graf van uw ouders is geen overeenkomst aangegaan. Strikt genomen bestaat er vandaag de dag helemaal geen grafrecht. Uw ouders rusten in een graf zonder rechten (maar ook zonder plichten).

Toen uw moeder overleed is in 1992 een factuur uitgeschreven voor grafrechten, maar die rechten zijn niet verleend. De factuur staat op naam van een uitvaartonderneming. De nabestaanden hebben zelf helemaal niets in handen. Er is geen rechthebbende van het graf; niemand kan een recht bewijzen en de begraafplaatshouder weet ook zelf niet wie men verplicht is om een verlenging aan te bieden, zoals de wet voorschrijft.

In 1996 is een nota uitgeschreven voor de bijzetting van vader. Op die factuur staat 'grafrechten 20 jaar'. Dit is juridisch onmogelijk. Men kan op een bestaand eigen of particulier graf niet twee keer dezelfde grafrechten vestigen. Dat is net zoiets als het verhuren van een appartement aan een vrouw en wanneer die vrouw later in die woning met iemand gaat samenwonen, opeens een dubbele huur voor de woning in rekening brengen. Dat kan niet. Verhuurd is verhuurd. Je kunt een huis ook niet 2 keer verkopen, maar deze parochie verkocht ook twee keer een grafrecht. Grafrechten worden nooit gevestigd per laag van een graf; het grafrecht is geen appartementsrecht. Ook staat weer 20 jaar onderhoud op de rekening. Dat kan ook niet. Althans niet voor de periode 1996-2016, want er is voor dit graf al 20 jaar onderhoud betaald in 1992 (dus tot 2012).

Als dit een actuele situatie zou zijn, zou ik u adviseren om de rekening van 1996 voor de grafrechten en het onderhoud niet te betalen. Er is geen rechtsgrond voor deze rekening. Als de parochie het bedrag zou willen innen en men zou een vordering indienen bij de sector kanton van de rechtbank, zou de vordering worden afgewezen. Er is immers geen reden om iets dubbel te betalen.
Maar bovendien is er ook geen verplichting om iets te betalen, omdat u geen grafrechten hebt. Door een overeenkomst ontstaan over en weer verplichtingen en u hebt geen overeenkomst met de parochie. En de parochie heeft geen overeenkomst met u; er is dus ook geen betalingsverplichting.

Maar helaas voor u is het zo dat de rekening 20 jaar geleden wel betaald is. U zou het geld als onverschuldigd betaald in beginsel terug kunnen vorderen, maar door tijdsverloop is die vordering verjaard.
Aan de andere kant is - laat ik het voorzichtig zeggen - buitengewoon slordig van deze parochie dat geen overeenkomsten ter zake van de grafrechten zijn aangegaan en dat er geen decennia lang geen beheersreglement was, waardoor er een totaal rechteloze situatie was. Waarschijnlijk geldt dat niet alleen voor het graf van uw ouders, maar voor vele graven die de afgelopen decennia in gebruik zijn genomen.

Als ik kijk naar het actuele beheersreglement en ik zoek weer een vriendelijk woord, dan kan ik het op zijn best 'amateuristisch' noemen. Het rammelt aan alle kanten. Maar daar wil ik nu niet op ingaan.

Ik heb dit begraafplaatsreglement tevergeefs op de site van de parochie gezocht; idem maakt men de tarieven niet op de site openbaar. Anno 2016 kan dat echt niet meer. Een reglement - dat juridisch eenzelfde status heeft als algemene voorwaarden - werkt bovendien niet, als het niet openbaar wordt gemaakt.

Ik zou als ik u was eerst eens verlangen dat een behoorlijke overeenkomst ter zake van het grafrecht wordt aangegaan, zodat er eindelijk eens een document is dat beide partijen rechten en plichten geeft.

Voorts is de factuur uit 1996 zo dubieus, dat er mijns inziens best aanleiding is om met het huidige bestuur in overleg te gaan om een soort deal te maken. Bijvoorbeeld een kosteloze verlenging van het grafrecht voor 10 jaar; in feite is dat in het verleden al dubbel betaald. Dan doen beide partijen water bij de wijn en elkaar 10 jaar cadeau.

Ik heb forse kritiek op de gang van zaken bij deze begraafplaats. Ik wil er echter wel bij opmerken dat de vrijwilligers die zich voor deze begraafplaats hebben ingezet, waarschijnlijk altijd de beste bedoelingen hebben gehad. Ik vind dat mensen die zich belangeloos inzetten voor iets maatschappelijks zoals een begraafplaats, waardering verdienen. Maar hier hebben ze wel forse steken laten vallen.
Ik weet dat twee decennia geleden de bisdommen alle parochies met begraafplaatsen allerlei handvatten hebben aangereikt om het beheer en de administratie op een hoger plan te tillen. Met een model-reglement, adviezen voor tarieven en de oprichting van de Landelijke Organisatie van Begraafplaatsen, waar ook het RK kerkgenootschap in participeerde. De Martinusparochie heeft men er niets mee gedaan.

Maar de vrijwilligers van nu zijn waarschijnlijk niet meer de vrijwilligers van 20 jaar geleden. Ik weet niet of deze begraafplaats inmiddels is aan gesloten bij de Landelijke Organisatie van Begraafplaatsen. Het zou heel verstandig zijn om dat te doen.

Met vriendelijke groet,

mr W.G.H.M. van der Putten


TIP
Laat nabestaanden niet onnodig zoeken naar oude polissen. Registreer of u een uitvaartverzekering hebt op uitvaartverzekeringsregister.nl
Ook verstandig om in te vullen als u GEEN verzekering hebt.

TIP
Vergelijk snel en eenvoudig offertes van uitvaartondernemers via de site Uitvaartoffertes.nl

TIP
Bezoek ook eens de video-adviesrubriek: Infotheek - reportages - kijkersvragen - juridische vragen en antwoorden (klik hier).
Bijvoorbeeld: Kan de houder van de begraafplaats andere voorwaarden opleggen bij de overschrijving van een grafrecht?

Stel een vraag:

Op dit moment is het stellen van nieuwe vragen tijdelijk niet mogelijk.