Omzetten algemeen naar particulier graf


6 maart 2012

Vraag nummer: 27683

Geachte heer van der Putten,

In onze gemeente zijn we bezig met de voorbereidingen voor het ruimen van algemene graven met verlopen termijnen. Nu hebben we in onze gemeente belanghebbenden opgeroepen om zich te melden waarna wij ze hebben aangeboden om op de plaatsen waar de graven 1 diep zijn de algemene graven om te zetten naar een particulier graf.
Nu is er ook 1 begraafplaats waar er 3 diep begraven is. Nu is de vraag gekomen of de belanghebbende van het middelste graf zich aan kan melden als belanghebbende van het onderste en bovenste graf waardoor zij, evenals bij de graven die 1 diep zijn, het graf in het geheel om kan zettten naar een particulier graf waardoor herbegraven niet nodig zou zijn.
Er hebben zich van het onderste en bovenste graf nog geen andere belanghebbenden gemeld.
Hoe kunnen wij die vraag beantwoorden? Kan zij bijvoorbeeld toestemming aan de nabestaanden van de andere gebruikers vragen om de rechten over het graf op haar naam te laten zetten? (wij vinden dit heel ver gaan en denken dat het etisch niet goed is om tegemoet te komen aan deze vraag)

Antwoord:

Geachte mevrouw,

Als u een algemeen graf met 3 overledenen omzet in een particulier graf op naam van een nabestaande van een van die overledenen, dan krijgt die nabestaande het recht om de twee andere overledenen uit het graf te laten verwijderen. Ook om bijvoorbeeld hen op te laten graven en te laten cremeren. Dat is het gevolg van het krijgen van het 'uitsluitende grafrecht' op een particulier graf.

Het wordt in de regel onwenselijk gevonden om wildvreemden te laten beslissen over wat er met stoffelijke overschotten kan gebeuren. Daarom worden algemene graven met meerdere stoffelijke overschotten niet in handen gegeven aan 1 familie.

Het toestemming vragen aan de nabestaanden van de andere overledenen in het graf om het graf als particulier graf op iemands naam zetten, is juridisch een beetje onzin. Die nabestaanden hebben er geen zeggenschap over; dat is nu juist een kenmerk van een algemeen graf. Anderzijds hoeven die nabestaanden het ook niet 'zomaar' te laten gebeuren dat de gemeente de grafruimte met hun overleden dierbare aan een ander geeft, met als gevolg dat die ander hun dierbare kan laten opgraven en herbegraven of cremeren. Dan kom je in de sfeer van strijd met de goede trouw en onrechtmatig handelen.

Ik zie het ook niet zitten om toestemming te vragen en om bijvoorbeeld afspraken te maken over het niet deels ruimen van de andere stoffelijke overschotten. Men kan zo'n soort afspraak niet goed afdwingen. De nieuwe rechthebbende op het nieuw omgezette particuliere graf heeft per definitie rechten die men niet kan beperken, behalve door beperkingen in de akte of het besluit van uitgifte van het graf op te nemen. Maar de beheersverordening biedt geen grond om dat soort beperkingen op te mogen nemen. Die beperkingen of afspraken zijn dus aanvechtbaar.

Mijns inziens is het het meest zuiver om als nabestaanden een rustplaats van een overledene die in een algemeen graf begraven is, willen behouden, die overledene op te graven en in een gewoon particulier graf her te begraven. Ja, daar is dan een opgraving en herbegraving voor nodig. Maar dat is toch het gevolg van de oorspronkelijke keuze van die nabestaanden om van een algemeen graf gebruik te maken. Bij een keuze voor een eigen of particulier graf zou het niet nodig geweest zijn.
Andere opties worden te ingewikkeld.

Het omzetten van een algemeen graf met 1 overledene in een particulier graf geeft deze problemen niet. Dat is juridisch dus eenvoudig.
Een begraafplaatshouder is natuurlijk niet verplicht om aan dergelijke verzoeken, ook als het gaat om 1-persoons algemene graven, tegemoet te komen. Meestal liggen algemene graven bij elkaar. Voor het beheer van de begraafplaats als geheel kan het erg lastig zijn als tussen de algemene graven soms ook particuliere graven komen te liggen. Het periodiek vaksgewijs ruimen wordt een stuk moeilijker. En de graven kunnen feitelijk en op grond van de verordening afwijkende maten hebben, evenals verschillen in rechten tot plaatsing van een bepaald formaat grafmonument, waardoor het geheel erg rommelig kan gaan worden.

Met vriendelijke groet,

mr W.G.H.M. van der Putten

TIP
Bezoek ook eens de video-adviesrubriek: Infotheek - reportages - kijkersvragen - juridische vragen en antwoorden (klik hier).

Zoals over opgraven en herbegraven of cremeren:

Stel een vraag:

Naam *:  
E-mailadres *:
De titel van uw vraag *:
Uw vraag *:
* Wel verplicht, maar wordt niet gepubliceerd in de website (alleen uw vraag en antwoord).   Verzenden >