Juridische vraag over het ruimen van verlopen algemene graven
7 juli 2026
Vraag nummer: 71900
Geachte heer Van der Putten,
Wij hebben een begraafplaats overgenomen van een parochie. Op deze begraafplaats bevinden zich algemene graven waarvan de uitgiftetermijn al geruime tijd is verstreken, maar die tot op heden niet zijn geruimd. Een aandachtspunt is dat wij van een deel van de belanghebbenden geen actuele contactgegevens hebben of dat deze gegevens volledig ontbreken.
Onze vraag is of in een dergelijke situatie sprake kan zijn van een verworven recht of een andere juridische belemmering wanneer wij besluiten deze reeds lang verlopen algemene graven alsnog te ruimen. Met andere woorden: kunnen belanghebbenden zich, ondanks het verstrijken van de uitgiftetermijn, beroepen op rechten die het ruimen zouden kunnen verhinderen?
Daarnaast vernemen wij graag uw visie op de wijze van bekendmaking. Is het in deze situatie voldoende en juridisch verstandig om ongeveer een half jaar vóór de voorgenomen ruiming een informatiebord op de begraafplaats te plaatsen waarop de graven worden vermeld die zullen worden geruimd?
Wij zien uw deskundige visie met belangstelling tegemoet.
Met hartelijke groet,
Purdey
Antwoord:
Geachte mevrouw,
Een grafrecht kan niet tot stand komen door verjaring of iets dergelijks. Zonder een schriftelijk bewijs van uitgifte of verlenging, kunnen geen grafrechten ontstaan.
Als een gebruiksrecht van een graf verlopen is, is er geen wettelijke termijn die men in acht moet nemen voor het ruimen van het graf. Het kan meteen, tenzij men zelf als begraafplaatshouder in de beheersverordening of het beheersreglement een drempel heeft opgeworpen, zoals dat men de voormalige rechthebbende of andere nabestaanden een jaar voor de ruiming van het graf of van het grafmonument waarschuwt dat de ruiming er aan komt. U hebt niet geschreven om welke begraafplaats het gaat, dus dat kan ik niet nakijken.
Bekendmaking van een ruiming wordt wel eens verward met bekendmaking van het einde van het gebruiksrecht van een algemeen graf. Als een algemeen graf is uitgegeven per 1-1-2005 voor een periode van 10 jaar, moet men vanaf voorjaar 2014 belanghebbenden waarschuwen dat de gebruiksrechten op 1-1-2015 eindigen. Men kan dan bijvoorbeeld de overledene elders laten herbegraven of alsnog laten cremeren.
Als deze termijnen al verlopen zijn voordat u de begraafplaats hebt overgenomen, hebt u op dat vlak geen verplichtingen meer.
Wel is het gewoon fatsoenlijk en attent om in het mededelingenkastje van de begraafplaats en in het periodieke blad van de parochie en op de parochiële site kennis te geven van het feit dat over een paar maanden ruimingen plaatsvinden. En ook uw eigen site moet u niet vergeten. Wie daar belangstelling voor heeft, heeft dan nog de tijd om een herbegraving te regelen.
Met vriendelijke groet,
mr W.G.H.M. van der Putten
